VWS Stuurgroep IC / Bestuurlijk Overleg IC
Een acute of geplande opname van ernstig zieke patiënten op de intensive care afdeling blijkt nogal eens een moeizaam proces te zijn door een tekort aan beschikbare intensive care (IC) bedden. De toegankelijkheid van IC-afdelingen in de Nederlandse ziekenhuizen is de afgelopen jaren in het gedrang gekomen. Dat leidt tot zoektochten om een plek te vinden voor acuut ziek geworden patiënten en tot het afzeggen van geplande operaties, maar bovenal tot frustratie bij patiënten, hun familie en de betrokken zorgverleners. Het niet tijdig opnemen en het uitstel van operaties zorgen voor een (onnodig) hoog risico tot gezondheidsschade voor de ernstig zieke patiënt. Daarnaast zijn in Nederland onvoldoende voorzieningen beschikbaar voor een veilig interklinisch transport, zodat er vertraging ontstaat in de bewaking en behandeling tijdens een (noodzakelijke) overplaatsing.
In opdracht van de Minister van VWS voerde het Julius Centrum voor Huisartsgeneeskunde en Patiëntgebonden Onderzoek een onderzoek uit naar het vóórkomen van capaciteitsproblemen bij IC-afdelingen van ziekenhuizen. Er werd geconcludeerd dat bij 10% van de aangeboden ernstig zieke patiënten een verzoek tot opname werd geweigerd vanwege plaatsgebrek op de IC-afdeling. Er werd echter wel altijd een oplossing gevonden, door opname in een ander ziekenhuis, door opname boven de beschikbare bezetting of door overplaatsing van een minder zieke patiënt naar een andere afdeling of een ander ziekenhuis.
In april 2001 en juli 2002 brengt het College Bouw Ziekenhuisvoorzieningen (CBZ) een tweetal uitvoeringstoetsen uit op basis van de vraag van de Minister om een landelijk beeld te schetsen van de huidige beschikbare capaciteit in samenhang met de in dat kader van toepassing zijnde beleidsregels. De onderzoeken toonden aan dat 12,5% van de beschikbare capaciteit aan IC-bedden niet in gebruik is en dat de planningsruimte ex WZV nog niet volledig is benut. Tevens bleek dat IC-afdelingen met knelpunten in de capaciteit patiënten met een hoge zorgzwaarte opnemen. Het betreft hier de level 1 en 2 IC-afdelingen, waar intensieve beademing en hoogcomplexe zorg wordt verleend. Tevens bleek dat deze IC-afdeling een zeer hoge bed-bezettingsgraad hebben. Ontoereikend budget en onvoldoende beschikbaarheid van personeel wordt door deze afdelingen aangemerkt als hoofdoorzaak van het probleem. Voor het oplossen van deze knelpunten is volgens het CBZ een positieve prikkel in de bekostiging van ziekenhuizen een voorwaarde voor het op peil brengen en houden van de beademingscapaciteit. Tevens stelt het CBZ een gerichte uitbreiding van de operationele beademingscapaciteit bij ziekenhuizen waar zich daadwerkelijk problemen voordoen. Gerekend in beademingsplaatsen betreft dat minimaal 90 en maximaal 180 bedden.
In de toekomst zullen diverse factoren ertoe bijdragen dat de vraag naar intensieve zorg gaat toenemen. Het oppakken van huidige signalen zal ertoe leiden dat de toegankelijkheid van intensive care in de toekomst gewaarborgd blijft. Daarvoor zijn voldoende operationele IC-bedden nodig, voorzien van apparatuur en deskundige artsen en verpleegkundigen.
Op verzoek van de Minister van VWS is een Stuurgroep samengesteld, waarin partijen gezamenlijk tot een gecoördineerde aanpak komen die recht doet aan de complexiteit van de capaciteitstekorten. De Stuurgroep komt 27 november 2001 voor de eerste maal bijeen. Nadien wordt de problematiek gedefinieerd, geanalyseerd en van daaruit worden oplossingsrichtingen uitgewerkt. Dat heeft geresulteerd in het “programma IC” met een geheel van samenhangende activiteiten.
Doelstellingen van het programma IC
De gezamenlijke doelstelling van de partijen binnen de Stuurgroep is geformuleerd vanuit het perspectief van de zorgvrager. In dat kader is de algemene doelstelling van het programma: “voor patiënten die geïndiceerd zijn voor opname is een controleerbare kwalitatief hoogwaardige intensive care beschikbaar”.
Op basis van de uitgevoerde onderzoeken heeft de stuurgroep een aantal doelstellingen geformuleerd, dat direct verwijst naar een reeks oplossingsrichtingen. Deze concrete doelstellingen luiden als volgt:
- Het in gebruik nemen van de bouwkundig aanwezige maar nog niet in gebruik zijnde IC-capaciteit. De Stuurgroep meent dat de hoogste prioriteit moet worden gegeven aan het in gebruik nemen van buiten gebruik gestelde capaciteit. De maatregelen concentreren zich op het aanbrengen van voldoende randvoorwaarden op het gebied van bekostigingssystematiek en het opleiden van voldoende intensivisten en IC-verpleegkundigen.
- Het vergroten van de toegankelijkheid van de beschikbare capaciteit.
De Stuurgroep formuleert het uitgangspunt dat de nu beschikbare IC-capaciteit zo efficiënt mogelijk moet worden gebruikt. Daarvoor is een geheel aan maatregelen in het veld al in gang gezet en zijn aanvullende maatregelen geformuleerd. Het herzien van de CBO-richtlijn “organisatie en werkwijze op IC-afdelingen” uit 1993 is een belangrijk uitgangspunt voor vele deelprojecten in het programma. Daarnaast kan het consequent hanteren van richtlijnen ten aanzien van opname- en ontslagcriteria en een éénduidig geregelde verantwoordelijkheid hiervoor op de IC-afdeling bijdragen aan een doelmatig gebruik van de capaciteit. Andere activiteiten zijn het verder implementeren van de Nationale Intensive Care Evaluatie voor alle level 1 en 2 IC’s, het transparant maken van de beschikbare capaciteit door middel van een website en het continueren van doorbraakprojecten door het CBO. Ten slotte kan de doorstroming op de IC worden bevorderd door het creëren van zogenaamde “stepdown”-voorzieningen. Tenslotte wordt in het kader van toegankelijkheid naar aanleiding van de conclusies van het Bouwcollege gekeken op welke wijze de regionale verantwoordelijkheid in een structuur kan worden vormgegeven.
- Het implementeren van veilig transport van IC-patiënten.
Momenteel is een veilig transport van ernstig zieke patiënten tussen IC-afdelingen niet gewaarborgd. Wanneer intensieve bewaking en behandeling tijdelijk geen doorgang kunnen vinden vanwege interklinisch transport, dan kan de patiënt daar ernstige gezondheidsrisico’s van ondervinden. Door het implementeren van een Mobiele Intensive Care Unit (MICU) blijft de continuïteit van zorg tijdens transport gewaarborgd. De MICU bestaat uit een speciale stretcher met medische apparatuur onder begeleiding van een intensivist en een IC-verpleegkundige.
Het programma betreft een voorstel van de Stuurgroep aan de hierin vertegenwoordigde organisaties en de Minister van VWS. In juni 2003 is op bestuurlijk niveau tussen de belangrijkste organisaties, i.c. NVZ, VAZ, AZN, ZN, NVIC(-V), OMS en met VWS als toehoorder afgesproken dat de doelen van het programma, de concrete initiatieven c.q. onderdelen van het programma, en de randvoorwaarden waarbinnen uitvoering moet plaatsvinden verder zullen worden uitgewerkt en daar waar mogelijk worden geïmplementeerd.
Leden VWS Stuurgroep IC / Bestuurlijk Overleg IC:
Drs. A.R.H. van Zanten, coördinator
Internist-intensivist
Ziekenhuis Gelderse Vallei, Ede
NVIC Coördinator
zantena@zgv.nl
Drs. S.J. van Leeuwen
Internist-intensivist
Universitair Medisch Centrum St. Radboud, Nijmegen
Drs. F.M. Versteegen
Consultant
CBS Consultancy bv, Den Haag
NVIC Ondersteuning
MICU werkgroep:
Drs. E.J. van Lieshout
Internist-intensivist
Academisch Medisch Centrum, Amsterdam
Drs. G.D. Vos
Kinderarts-intensivist
Academisch Ziekenhuis Maastricht
Capaciteitswebsite-werkgroep:
Dr. J. Bakker
Internist-intensivist
Erasmus MC, Rotterdam
Drs. G.C.A. Nooteboom
VieCurie MC, Venlo
Doelmatigheidswerkgroep:
Prof. Dr. J.G. van der Hoeven
Internist-intensivist
Universitair Medisch Centrum St. Radboud, Nijmegen Prof
Dr. G.J. Scheffer
Anesthesioloog-intensivist
Universitair Medisch Centrum St. Radboud, Nijmegen |
|
|
14-06-2010
Hierbij vindt u de agenda van de Algemene Ledenvergadering van donderdag 17 juni....
Lees verder...
12-06-2010
In combinatie met het NJCC heeft u een oproep ontvangen tot het invullen van een vragenlijst.
Graag willen we u...
Lees verder...
07-06-2010
Betreft: Hanteren van gelijke criteria en contra-indicaties voor (potentiele) donoren....
Lees verder...
Meer agenda items...
|
|
Agenda en nieuws